poniedziałek, 28 września 2026 r.
Wrześniowe spotkanie Klubu Poszukiwaczy Historii Niepołomic: Pół wieku harcerskiego szlaku Szczepu „Puszcza”.
16 września 2026 roku w Laboratorium Aktywności Społecznej w Niepołomicach odbyło się pierwsze po wakacyjnej przerwie spotkanie Klubu Poszukiwaczy Historii Niepołomic, które poświęcono w całości Jubileuszowi 50-lecia powstania Szczepu „Puszcza” im. Kazimierza Wielkiego.
Na spotkaniu obecni byli m.in. pierwszy komendant i założyciel szczepu z 1976 roku Wojciech Wróblewski, obecna komendantka Joanna Korabik, a także byli komendanci: Krzysztof Bulka, Ewa Rychtarczyk, Norbert Dziadur oraz liczna grupa harcerzy z różnych pokoleń. Nie zabrakło również stałych uczestników KPHN . Obecność tak wielu osób tworzących historię tej jednostki – od jej zarania po dzień dzisiejszy – uczyniła ten wieczór idealnym wprowadzeniem do głównych obchodów 50. Święta Szczepu.
Spotkanie stało się sentymentalną podróżą przez historię puszczańskiej tradycji. Ważnym punktem programu było przypomnienie najwcześniejszych, przedwojennych korzeni niepołomickiego skautingu z lat 30. XX wieku: Przypomniano nieudaną próbę hm. Karola Biermańskiego z 1931 r., z której harcerską iskierkę wyniósł jedynie Antoni Siwek. Dopiero w 1936 roku powstała oficjalnie zarejestrowana
1. Drużyna Harcerska im. Zawiszy Czarnego w Niepołomicach, ściśle współpracująca z kolejarzami, zuchami druha Władysława Wcisło oraz
2. Dywizjonem Pociągów Pancernych. Symbolem tamtych lat był pamiętny występ na rynku 3 maja 1937 r. Niestety wybuch II wojny światowej przerwał dalszy rozwój organizacji harcerskiej w Niepołomicach. Wielu niepołomickich harcerzy zaangażowało się wówczas w działalność konspiracyjną w różnych organizacjach walczących z Niemcami, płacąc za to najwyższą cenę.
Następnie uczestnicy przenieśli się do 1976 roku. Wspominano formalne powołanie jednostki 22 sierpnia 1976 r. (chociaż oficjalne obchody święta Szczepu przypadają na wrzesień), pierwsze zbiórki, harcówkę w Zamku Królewskim w Niepołomicach, pierwsze zimowisko w Stróży
(1977 r.) i obóz „Słowiańska osada” oraz pierwszą kadrę (m.in. J. Łapaja, A. Musiała, A. Polaka, L. Węgrzyna, M. Wróblewską, G. Augustynka,
M. Zająca, K. Wójtowicza, W. Maturę i M. Borkowską).
Na spotkaniu podkreślono, że siła środowiska opiera się na Służbie, Braterstwie i Wspólnocie – wyrażanych m.in. przez służbę oraz niezłomną postawę w czasach próby. Uczestnicy z sentymentem przywoływali specyfikę puszczańskiego stylu: podwinięte rękawy mundurów, plakietkę z żubrem, zielone chusty, nazwy drużyn („Szatra”, „Gawra”, „Niepołomni”, „Zielone Iskierki”, „Puszczańska Gromada”) nawiązujące do Puszczy Niepołomickiej czy tajniki Kręgu Strażników Ognia.
Dużo uwagi poświęcono historii Koła Przyjaciół Harcerstwa (późniejszego Stowarzyszenia). Wspominano trudne lata 90., walkę o obronę majątku i Ośrodka Harcerskiego przy ul. Partyzantów, wypróbowaną służbę w ramach akcji „Pomocne Ręce” oraz historyczny sukces samorządowy z 1998 roku.
Przypomniano też tradycję mszy polowych w Puszczy Niepołomickiej, harcerskie służby podczas pielgrzymek Jana Pawła II („Biała służba”) oraz dorobek wydawniczy z gazetą „Brzask” na czele.
Wieczór wzbogaciła prezentacja archiwalnych fotografii, dokumentów i kronik harcerskich a także osobiste wspomnienia osób, które przez lata budowały to środowisko. Zgromadzeni nie tylko podsumowali minione półwiecze, ale również dyskutowali o przyszłości – w tym o projekcie rozbudowy infrastruktury ośrodka harcerskiego i przekazywaniu pałeczki młodemu pokoleniu.
Szczep „Puszcza” stanowi dziś istotny element niepołomickiej społeczności. Jest prawdziwą wspólnotą dzieci, młodzieży i dorosłych –zuchów, harcerzy, byłych instruktorów i rodziców i to właśnie daje gwarancję trwałości oraz żywotności ruchu harcerskiego. Szczep „Puszcza” na stałe wpisał się w krajobraz Niepołomic, stanowiąc od lat ważne środowisko wychowawcze i godnie kontynuuje ideę zapoczątkowaną przez Olgę i Andrzeja Małkowskich – twórców harcerstwa w Polsce.
Spotkanie zakończyło się w prawdziwie harcerskiej atmosferze, stanowiąc wstęp do zbliżających się uroczystości na Zamku Królewskim, Wystawy Jubileuszowej, Turnieju Żubra oraz uroczystej mszy w sercu Puszczy Niepołomickiej.
Ewa Korabik
Agnieszka Grab
